Benzeşim (ilişkilendirme, görsel benzetim) soruları nasıl çözülür? Bu videoda çocuğunuz birinci şekle yapılan değişikliği yakalamayı ve aynısını üçüncü şekle uygulamayı öğreniyor: önce kurşun kalem, sonra mürekkep.
Son güncelleme: 14 Ekim 2026
Videonun özeti
Benzeşim sorusunda bir çift vardır: birinci şekle bir "numara" yapılmış, ikinci şekil çıkmıştır. Çocuğun işi bu numarayı yakalayıp aynısını üçüncü şekle yapmaktır. Videodaki aceleci kalem Acele, çocukların sık yaptığı şeyi yapar: ilk gördüğü değişikliği cevap sanar. Oysa numaralar bazen ikişer ikişer gelir, bazen de gözün önünde durduğu hâlde görünmez.
Video; yalnız yer değiştirme sanılan ayna numarasını, büyük şekille küçük şeklin yer değiştirdiği çift numaraları, dönmeyi tam tarif etmeyi (neyi, neyin çevresinde, hangi yöne, ne kadar) ve dönünce kendine benzeyen şekillerdeki gizli numarayı adım adım gösteriyor. Sonda beş aletlik bir kalem kutusu kalıyor: büyüteç, kurşun kalem, şeffaf kâğıt, silgi ve mürekkep.
Adım adım yöntem
- Büyüteç: ne değişti, ne aynı kaldı? Küçük ayrıntılara da bak.
- Kurşun kalem: ilk fikrini yaz ama bastırma.
- Şeffaf kâğıt: tarifini baştaki çifte götür. Söylediğin gibi yapınca ikinci şekil birebir çıkıyor mu?
- Silgi: çıkmıyorsa sil, utanmadan yeniden bak.
- Mürekkep: tarifin tutuyorsa aynısını üçüncü şekle yap.
Şıklardaki tuzaklar
- Bir numara bulunca durmak: arkasında ikincisi saklanabilir.
- Dönünce kendine benzeyen şekli değişmemiş sanmak: noktası nereye gitti?
- Şıklardaki hiç değişmemiş şekil: numara orada hiç yapılmamıştır.
Videodan bir soru
Videodaki gizli numarada T harfi çeyrek tur dönüyor. Aynı numara artıya yapılınca artı yine artı gibi görünüyor, çünkü kolları aynı yerlere düşüyor. Acele "hiçbir şey olmadı" diyor. Oysa artının üstündeki nokta yukarıdan sağa geçmiş: numara yapılmış, yalnız görünmüyor. Cevap noktası sağda olan artı; şıklardaki noktası yine yukarıda duran artı ise tuzak.
Video bölümleri
- 00:00 Önce kurşun kalem, sonra mürekkep
- 00:55 Benzeşim nedir?
- 01:33 İki numara birden
- 02:20 Numarayı tarif et: neyi, nereye, ne kadar
- 03:11 Gözünün önündeki gizli numara
- 04:16 Numaralar defteri
- 05:02 Numara ezberlenmez, yakalanır
- 05:24 Beş aletlik kalem kutusu
- 05:53 Sıra sende
- 06:32 Kapanış
Sık sorulan sorular
BİLSEM benzeşim soruları nasıl çözülür?
Önce baştaki çifte bakılır: birinci şekilden ikinciye ne değişti, ne aynı kaldı? Değişiklik tam tarif edilir (neyi, neyin çevresinde, hangi yöne, ne kadar), tarif baştaki çiftte denenir, tutuyorsa üçüncü şekle uygulanır.
Benzeşim ile ilişkilendirme aynı şey mi?
Kaynaklarda aynı soru tipi benzeşim, ilişkilendirme, görsel benzetim ya da şekil analojisi diye anılır: iki şekil arasındaki ilişkiyi bulup başka bir şekle uygulamak.
Benzeşim sorularında en sık yapılan hata ne?
İlk görülen değişikliği cevap sanmak. Değişiklikler bazen ikişer gelir ya da dönen şekil kendine benzediği için değişiklik görünmez; bu yüzden ilk fikir kurşun kalemle yazılır, doğrulanmadan mürekkebe geçilmez.
Benzeşim konu testleri
Benzeşim konu testleri BilsemTeknik uygulamasında, Konu Testleri bölümünde; her sorunun çözüm videosu ya da animasyonu bulunuyor. Çocuğunuz önce kendisi çözer, takıldığı soruda çözümü izler. Uygulamayı ücretsiz indirin.
BİLSEM'de neden konu çalışılmaz, soru tipleri ne işe yarar: BİLSEM'de hangi konular çıkar? Konu çalışılır mı?
Mercek: BİLSEM Soru Tipleri serisinin diğer videoları
- BİLSEM Matris Soruları Nasıl Çözülür? Videolu Anlatım
- BİLSEM Desen Tamamlama Soruları Nasıl Çözülür? Videolu Anlatım
- BİLSEM Örüntü Soruları Nasıl Çözülür? Videolu Anlatım
- BİLSEM Küp Döndürme Soruları Nasıl Çözülür? Videolu Anlatım
- BİLSEM Perspektif ve Küp Görünüm Soruları Nasıl Çözülür?
- BİLSEM Küp Sayma Soruları Nasıl Çözülür? Videolu Anlatım
Videonun tam metni
Bunu biliyorum! Yer değiştirmişler! Halka sola, açı sağa geçer. Bitti!
Hımm. Kurşun kalemle yazdın. İyi yaptın… çünkü birazdan silgi lazım olacak.
Silgi mi? Niye?
Baştaki çifte bir daha bak. Açının sivri ucu önce sağa bakıyordu. Sonra?
Sola dönmüş!
Demek ki yalnız yerler değişmemiş. Kâğıdı çevirip arkasından bakalım…
İşte! Bu bir ayna numarası. Aynada her şey yer değiştirir, üstüne bir de öbür yana döner.
O zaman halka sola geçer… açının ucu da sola döner!
Şimdi mürekkeple yazabiliriz.
Ama ben hemen bulmuştum…
Hemen buldun. Yarısını buldun!
Bu arada tanıştırayım: Bu, Acele. Adı üstünde.
Merhaba! Ben dünyanın en hızlı kalemiyim!
En hızlı, orası kesin. Bugün ikimiz sana benzeşim sorularını anlatacağız.
Benzeşimde bir çift var. Birinci şekle bir numara yapılmış, ikinci şekil çıkmış. Mesela burada küçük daire büyümüş.
Senin işin, o numarayı yakalamak. Sonra aynısını üçüncü şekle yapmak. Küçük kare de… büyür!
Bu kadar mı? Çocuk oyuncağı!
Öyle görünüyor, değil mi? Ama numaralar bazen ikişer ikişer gelir. Bazen de tam gözünün önünde durur, yine de görmezsin.
Ben her şeyi görürüm!
Görelim bakalım.
Şuna bak. Küçük dairelerden yapılmış bir üçgen… küçük üçgenlerden yapılmış bir daire olmuş.
Kolay! Üçgen daire olmuş. O zaman kare de daire olur!
Dur bakalım. Büyüteci alalım, küçüklere de bakalım.
Önce küçük daireler vardı… şimdi küçük üçgenler! Küçükler de değişmiş.
Hıı… Büyük şekil küçülmüş, küçük şekil büyümüş!
Yakaladın! Büyük şekille küçük şekil yer değiştirmiş. Tek numara değil, iki numara birden.
O zaman küçük artılardan yapılmış kare… küçük karelerden yapılmış bir artı olur!
Süper! Bir numara bulunca hemen durma. Arkasında bir tane daha saklanıyor olabilir.
Şimdi sana bir sır vereyim. Numarayı gerçekten yakaladığını nasıl anlarsın?
Tarif ederek! Numarayı bana tarif et. Ben de hiç düşünmeden, tam dediğin gibi yapayım.
Kolay! Çubuk dönmüş. Döndür!
Döndürüyorum… Hop! Oldu mu?
Olmadı! Çivi yerinden kaçtı! Çivinin çevresinde döndür!
Çivinin çevresinde… şöyle mi?
Yok, öbür yöne! Saat yönünde. Çeyrek tur!
İşte şimdi tuttu! Tam tarif bu: çivinin çevresinde, saat yönünde, çeyrek tur. Neyi, neyin çevresinde, hangi yöne, ne kadar.
Şimdi aşağı sarkan çubuğa aynı tarifi yapalım.
Çivinin çevresinde, saat yönünde, çeyrek tur… sola bakar!
Aferin. Tarifin tam olursa, numara elinden kaçamaz.
Şimdi gelelim en sinsi numaraya. Gözünün önünde durup görünmeyen numaraya!
T harfi dönmüş. Şeffaf kâğıda kopyalayalım, ortasına bir iğne takalım… ve çevirelim.
Çeyrek tur, saat yönünde. Tamam, tuttu.
Şimdi aşağıdaki artıya aynı numarayı yapalım.
Artı dönerse çarpı olur! Çarpı!
Kurşun kalemle yaz bakalım. Ama önce tarife uyalım: kopyala, iğneyi tak, çeyrek tur çevir…
Aaa? Hiçbir şey olmadı! Artı yine artı!
Oldu, oldu! Numara yapıldı, sadece gözükmüyor. Artıyı çeyrek tur çevirirsen kolları yine aynı yerlere düşer.
Peki döndüğünü kim söyler? Nokta! Nokta yukarıdaydı… şimdi sağda.
Çarpıyı siliyorum! Cevap: noktası sağda olan artı!
Bir de şuna dikkat: Şıklarda artının hiç değişmediği bir resim daha olur. Nokta yine yukarıda. O, tuzak! Çünkü numara orada hiç yapılmamış.
Numaralar defterini açalım. Bak, ne çok numara var!
Öndeki şekil arkaya geçiyor. Kimse yerinden kıpırdamıyor.
İki şekil üst üste biniyor. Yalnız ikisinin de olduğu yer kalıyor.
Kısa, uzun, kısa… küçük, büyük, küçük olmuş!
Uzunluk, büyüklüğe dönüşmüş.
Çizgiler, buluştukları yerden kopuyor.
Uzun ibre çeyrek tur gidiyor, kısa ibre sekizde bir. İki ibre, iki hız!
Herkes bir sağa kayıyor, en sondaki başa geçiyor!
Tamam! Hepsini yazıp ezberleyeceğim! Ayna, dönme, büyüme, öne geçme, ortak kalan…
Eyvah! Kalem bitti, numaralar bitmedi!
Bitmez ki! Soruyu hazırlayan, her gün yepyeni bir numara bulur. O yüzden numara ezberlenmez… yakalanır!
Yakalamak için şu kalem kutusu yeter.
Büyüteç: ne değişti, ne aynı kaldı? Küçüklere de bak.
Kurşun kalem: ilk fikrin. Yaz, ama bastırma.
Şeffaf kâğıt: tarifini baştaki çifte götür. Söylediğin gibi yapınca ikinci şekil birebir çıkıyor mu?
Silgi: çıkmıyorsa sil. Hiç utanma!
Mürekkep: tarifin tutuyorsa, şimdi üçüncü şekle yap ve yaz.
Önce kurşun kalem, sonra mürekkep!
Şimdi kalem sende. Bu soruyu sen çöz. İstersen videoyu durdur, sonra devam et.
Hazır mısın? Baştaki çiftte L'nin ayağı sağdan sola geçmiş. Kâğıdı çevirip arkasından bakalım…
Ayna! Şimdi T'ye aynı numarayı yapalım.
T aynada yine T! Ama nokta… sağdan sola geçti.
Cevap, noktası solda olan T. "T değişmedi, öyleyse hiçbir şey değişmez" dediysen, tuzağa düştün. Silgiyi kullanma zamanı!
Ben bu sefer silgimi önceden hazırladım!
BilsemTeknik'te her gün yeni sorular seni bekliyor. Her birinde başka bir numara saklı.
Takılırsan çözüm videolarına bak. Numarayı orada birlikte yakalarız.
Önce kurşun kalem…
…sonra mürekkep!